حمّامات شيراز حمّام در اين شهر ، بسيار است ؛ اكثر آنها نظيف و پاكيزه ؛ كه در ساير بلاد ، حمّامى به نظافت آنها ، كمتر ديده مىشود . حمّامهاى مشهور اين است : در محلّهء ميدان شاه : حمّام وكيل ، حمّام باقرآباد : هر دو از بناهاى مرحوم كريم خان است ؛ و ليكن حمّام وكيل مذكور ، حمّامى است كه خالى از اغراق ، در تمام ايران ، نظيرش ديده نشده و نخواهد شد . ستونهاى عظيمهء غريبه در آن است كه از حجّارى آنها ، عقل حيران مىشود [ 505 f ] و اكثر سنگهاى جدرانش ، مرمر است و در هر صفّه از جامه كن آن ، حوضهاى نظيف خوش‌طرز ، ساخته شده . معلومات ديگر دارد كه ذكر آنها ، موجب طول كلام است و حمّام نوذر ميرزا و حمّام بىبى دختران و حمّام رضا قلى خان عرب و حمّام خانى . در محلّهء سنگ سياه : حمّام شبك ، حمّام عبد اللّه بيك ، حمّام دروازه و غير ذلك . در محلّهء سرباغ : حمّام حسين آباد ، حمّام سرباغ . در محلّهء بازار مرغ : حمّام ميرزا هادى ، حمّام نوّاب ، حمّام صدرآباد ، حمّام شيخ الاسلام ، حمّام ميدان « 1 » . در محلّهء درب مسجد : حمّام گلدسته « 2 » ؛ چو [ ن ] كه قريب به گلدستهء مسجد نو واقع شده [ است ] . در محلّهء اسحق بيگ : حمّام نقشك ، حمّام سرو ، حمّام ارگ ، حمّام نظر على خان ، حمّام حاجى نصير الملك ، حمّام تقى خان « 3 » ، حمّام كودك « 4 » و غير ذلك . در محلّهء بال كفت : حمّام ملّا حسين ، حمّام حاجى هاشم ، حمّام حاجى زين العابدين ، حمّام گچينه ، حمّام آستانه - يعنى آستانهء سيّد علاء الدّين حسين - حمّام بال كفت و غير ذلك .

--> ( 1 ) . اين حمّام ، وقف بر آستانهء حضرت شاهچراغ ( ع ) است . ( 2 ) . گلدسته در شيراز جايى را گويند كه بالاى آن ، مؤذّن ، اذان گويد ؛ خواه منار باشد يا طاق مرتفع و نحو ذلك . ( 3 ) . تقى خان ، وقتى از جانب نادر شاه افشار ، حاكم شيراز بوده [ است ] . ( 4 ) . به فتح كاف پارسى و سكون واو .